Rừng khộp nhiệt đới là một trong những kiểu rừng phổ biến tại các vùng đất nhiệt đới trên thế giới, đặc biệt là ở khu vực Đông Nam Á và châu Mỹ Latinh. Khác với kiểu rừng kín lá rộng, rừng khộp có đặc điểm chung là các cây không mọc quá chặt, tạo ra một không gian mở rộng với nhiều loài cây đa dạng và phong phú.

Đây là một môi trường sống quan trọng cho nhiều loài động vật, cung cấp nguồn thực phẩm và năng lượng cho sinh vật trong rừng. Tận hưởng sự thanh bình trong rừng khộp nhiệt đới, khám phá sự đa dạng của các loài cây và động vật trong đó, là trải nghiệm thú vị và đầy bổ ích cho mọi du khách yêu thích thiên nhiên.

Bài viết này, WANEE xin gửi đến bạn thông tin để bạn có thể hiểu hơn về rừng khộp nhiệt đới nhé!

rừng khộp
Ảnh: Sưu tầm

Rừng khộp nhiệt đới

Kiểu rừng thưa cây lá rộng nhiệt đới, hay còn gọi là rừng khộp, có đặc điểm chung là rất thưa và thiếu cây bụi, tạo nên không gian rộng lớn cho sự phát triển của các loại cỏ, thực vật bụi và các loài thực vật rụng lá. Đây là loại rừng phổ biến ở vùng nhiệt đới và châu Á.

Rừng khộp thường phát triển trên đất nghèo, đất cát và đá vôi, và phân bố ở các vùng có mùa khô dài và mùa mưa ngắn. Nhiệt độ trung bình ở đây dao động từ 20-30oC, với độ ẩm trung bình khoảng 60-80%. Đây là một môi trường sống rất khắc nghiệt và khó khăn cho các loài sinh vật, do đó độ phong phú sinh vật của rừng khộp thường thấp hơn so với các loại rừng khác.

Tuy nhiên, một số loài cây phổ biến trong rừng khộp bao gồm cây gạo, cây sồi, cây bồ đề và cây thường xuân. Ngoài ra, rừng khộp cũng là môi trường sống của nhiều loài động vật như khỉ, sóc, gấu, hươu, báo, rắn và nhiều loài chim.

rừng khộp
Ảnh: Sưu tầm

Kiểu rừng thưa cây lá rộng nhiệt đới còn được gọi là rừng khộp bởi vì cây trong rừng này không mọc chặt chẽ như rừng ngập mặn hoặc rừng kín lá rộng, mà có khoảng cách khá lớn giữa chúng, tạo nên một không gian trống rộng lớn giữa các cây. Các khu vực này được gọi là “khộp” và tạo ra cảm giác rộng lớn, thoáng đãng khi ngắm nhìn từ khoảng cách xa.

Tại Việt Nam, nơi bạn có thể dễ dàng chiêm ngưỡng rừng khộp đó là Vườn quốc gia Yok ĐokLò Gò – Xa Mát. Đây là hai điểm đến mà bạn có thể đến để tìm hiểu về rừng khộp một cách trực quan nhất nhé.

Điểm danh 9 loại rừng tại Việt Nam

Thực vật

Rừng khộp có độ đa dạng sinh học thấp hơn so với các loại rừng khác. Tuy nhiên, vẫn có rất nhiều loài cây phổ biến được tìm thấy trong kiểu rừng này. Số lượng loài cây trong rừng khộp phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm địa hình, vị trí địa lý, độ ẩm, độ phân hóa chất đất và độ sâu của đất. Tuy nhiên, ước tính số lượng loài cây trong rừng khộp có thể khoảng từ 50 đến 100 loài trên một hecta.

Kiểu rừng khộp là một trong những kiểu rừng thưa cây lá rộng nhiệt đới, thường có mật độ cây thấp hơn so với rừng kín lá rộng thường xanh và thường có nhiều khoảng trống giữa các cây. Tuy nhiên, rừng khộp cũng có sự đa dạng sinh học cao và đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp các dịch vụ sinh thái cho môi trường xung quanh, như cung cấp nước, ngăn chặn sạt lở và bảo vệ đa dạng sinh học.

Dưới đây là một số loài cây phổ biến trong kiểu rừng khộp:

  1. Sến mật (Madhuca pasquieri): Là loài cây thân gỗ cao khoảng 20-30 mét, phân bố chủ yếu ở rừng khộp ở miền Trung và Tây Nguyên. Loài cây này có tầm quan trọng trong ngành công nghiệp dầu mỡ, do hạt của nó được sử dụng để sản xuất dầu ăn và xà phòng.
  2. Cây gạo (Bombax ceiba): Là loài cây thân gỗ lớn, có thể cao tới 60 mét, phân bố rộng khắp ở các vùng nhiệt đới và cận nhiệt đới. Cây gạo là một trong những loài cây quan trọng trong rừng khộp, vì chúng là nơi sống của nhiều loài động vật, cung cấp thực phẩm và chất xơ cho người dân địa phương.
  3. Xoài (Mangifera indica): Là loài cây thường xanh, có nguồn gốc từ Ấn Độ và được trồng rộng rãi ở nhiều nơi trên thế giới, bao gồm Việt Nam. Trái xoài là một loại trái cây phổ biến, có giá trị kinh tế cao.
  4. Sồi (Quercus spp.): Là một chi cây thường xanh hoặc rụng lá rộng, phân bố rộng rãi trên toàn thế giới. Loài cây này có quan trọng trong việc giữ gìn độ ẩm cho đất và cung cấp một môi trường sống cho các loài động vật và thực vật khác.
  5. Sơn trà (Cleyera japonica) là một loài cây bản địa của châu Á, phân bố chủ yếu ở Việt Nam, Trung Quốc, Hàn Quốc, Nhật Bản và Đài Loan. Loài cây này thường được tìm thấy trong các khu rừng thưa, rừng ngập mặn và các vùng ven biển.
rừng khộp
Ảnh: Hoa cây gạo (Nguồn: Sưu tầm)

Động vật

Tất cả các loài động vật trong rừng khộp đều có vai trò quan trọng trong hệ sinh thái. Nói chung, hệ động vật của rừng khộp nhiệt đới bao gồm nhiều loài động vật như động vật có vú (như khỉ, sóc, mèo rừng, dơi, lợn rừng, gấu trúc, trâu rừng), động vật bò sát (như rắn, thằn lằn, kỳ giông), động vật lưỡng cư (như ếch, cóc), động vật côn trùng (như bọ, chuồn chuồn, kiến), và các loài chim (như cú, chim sáo, chim én, chim công, họa mi).

Mỗi loài động vật đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sự cân bằng sinh thái của rừng khộp, bao gồm việc phân tán hạt giống, phân hủy vật liệu hữu cơ và kiểm soát dân số của các loài khác. Tuy nhiên, nhiều loài động vật trong rừng khộp đang đối mặt với nguy cơ tuyệt chủng do mất môi trường sống và bị săn bắn để đáp ứng nhu cầu thị trường.

Kiểu rừng khộp nhiệt đới là môi trường sống đa dạng với nhiều loài động vật phong phú. Dưới đây là một số loài động vật phổ biến trong rừng khộp ở Việt Nam:

  1. Khỉ đuôi dài: Là một trong những loài khỉ phổ biến nhất trong rừng khộp, với màu lông đa dạng từ nâu, xám đến đen. Khỉ đuôi dài thường sống thành bầy, ăn trái cây, lá và sâu bọ. Chúng có vai trò quan trọng trong việc phân tán hạt giống và duy trì sự đa dạng sinh học trong rừng.
  2. Rắn: Rừng khộp là nơi sống của nhiều loài rắn như rắn hổ mang, rắn lục và rắn hổ. Mặc dù rắn có thể đáng sợ đối với con người, nhưng chúng cũng có vai trò quan trọng trong việc kiểm soát số lượng động vật khác như chuột, thỏ, và côn trùng.
  3. Chim: Rừng khộp là nơi sống của nhiều loài chim phong phú như chim cu, chim chào mào, chim cút, v.v. Chúng có vai trò quan trọng trong việc phân tán hạt giống, cung cấp dinh dưỡng cho động vật khác, và giúp duy trì sự cân bằng sinh thái của rừng.
  4. Động vật có vú khác: Ngoài khỉ đuôi dài, rừng khộp còn là nơi sống của nhiều loài động vật có vú khác như gấu, sóc, cáo, v.v. Chúng có vai trò quan trọng trong việc phân tán hạt giống và kiểm soát số lượng động vật khác.
  5. Côn trùng: Rừng khộp là nơi sống của nhiều loài côn trùng phong phú như bọ cánh cứng, bọ cánh bướm, chuồn chuồn, v.v. Chúng có vai trò quan trọng trong việc phân tán hạt giống và cung cấp thức ăn cho động vật khác.

5 lý do để khám phá rừng khộp

  1. Trải nghiệm với thiên nhiên hoang dã: Rừng khộp là một môi trường sống động, phong phú với nhiều loài động thực vật đa dạng. Khám phá rừng khộp sẽ cho bạn cơ hội trải nghiệm với thiên nhiên hoang dã và khám phá những loài động vật độc đáo.
  2. Học hỏi về văn hóa địa phương: Các bộ tộc địa phương sống gần rừng khộp đã phát triển nhiều kiến thức về sử dụng và bảo vệ rừng. Khám phá rừng khộp sẽ cho bạn cơ hội học hỏi về văn hóa địa phương và nhận thức về giá trị của rừng đối với cộng đồng.
  3. Đi bộ và leo núi: Rừng khộp cung cấp nhiều cơ hội cho các hoạt động ngoài trời như đi bộ đường dài và leo núi. Bạn có thể tận hưởng khung cảnh đẹp và tập thể dục đồng thời.
  4. Chụp ảnh và quay phim: Với sự đa dạng của cảnh quan và động vật, rừng khộp là một địa điểm lý tưởng để chụp ảnh và quay phim. Bạn có thể chụp ảnh và quay phim về cảnh quan hoặc động vật hoang dã.
  5. Nghiên cứu về sinh thái học: Rừng khộp là một môi trường sống quan trọng cho nhiều loài động vật và thực vật. Khám phá rừng khộp sẽ cho bạn cơ hội nghiên cứu về sinh thái học và đóng góp vào việc bảo vệ rừng và các loài sinh vật trong đó.
Tận hưởng sự thanh bình trong rừng khộp nhiệt đới - 5 lý do để khám phá
Ảnh: Sưu tầm

Thách thức của rừng khộp

Kiểu rừng khộp nhiệt đới đang đối mặt với nhiều thách thức và nguy cơ như sau:

  1. Sự suy thoái của hệ sinh thái: Rừng khộp đang bị suy thoái do việc khai thác gỗ, đốn hạ cây, đánh bắt trộm các loài động vật và phá hoại môi trường sống của chúng. Điều này dẫn đến mất mát đa dạng sinh học và làm suy giảm khả năng phục hồi của rừng.
  2. Biến đổi khí hậu: Biến đổi khí hậu ảnh hưởng đến kiểu rừng khộp bằng cách làm thay đổi mô hình mưa và khô, làm giảm độ ẩm và làm tăng nguy cơ cháy rừng. Điều này gây ra tác động tiêu cực đến sinh thái của rừng và các loài động vật sống trong đó.
  3. Đô thị hóa: Sự phát triển của các đô thị gần kề với rừng khộp đang gây ra áp lực lớn đến khả năng bảo vệ và duy trì rừng khộp. Sự gia tăng của các hoạt động như xây dựng, khai thác tài nguyên và phát triển kinh tế đang gây ra tác động tiêu cực đến sinh thái của rừng.
  4. Sự tàn phá từ người dân địa phương: Một số người dân địa phương đã đốn hạ rừng để lấy gỗ, trồng cây lương thực và thả đàn gia súc trong rừng. Hành động này cũng gây ra tác động tiêu cực đến đa dạng sinh học của rừng.
  5. Cháy rừng: Cháy rừng xảy ra thường xuyên trong khu vực rừng khộp, đặc biệt trong mùa khô. Cháy rừng gây ra thiệt hại nghiêm trọng cho hệ sinh thái, làm giảm sự phát triển của cây trồng và động vật sống trong rừng.
Tận hưởng sự thanh bình trong rừng khộp nhiệt đới - 5 lý do để khám phá
Ảnh: Sưu tầm

Kết luận

Rừng khộp là kiểu rừng thưa cây lá rộng nhiệt đới có tính đa dạng sinh học cao và có vai trò quan trọng trong hệ sinh thái địa phương. Tuy nhiên, rừng khộp đang đối mặt với nhiều thách thức như sự tàn phá, suy thoái sinh vật, chặt phá rừng để lập địa điểm sản xuất và khai thác tài nguyên gỗ.

Điều này đe dọa tính cân bằng sinh thái của khu vực, gây hạn chế cho hoạt động của các loài sinh vật trong rừng khộp và gây ảnh hưởng đến sự phát triển của cộng đồng địa phương.

Qua bài viết này, WANEE Vietnam muốn gửi đến bạn và tất cả mọi người việc bảo vệ rừng khộp cần được quan tâm và thực hiện một cách nghiêm túc và bền vững, bao gồm cả việc tăng cường giám sát, giáo dục cộng đồng, và quản lý bền vững của các tài nguyên rừng.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *